فقه و اصول (Fiqh va uṣūl)

فقه و اصول (Fiqh va uṣūl)

اشتراط ثبت در صحت معاملات ملکی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانش آموخته دکتری فقه و مبانی حقوق دانشگاه علوم اسلامی رضوی
2 دانش آموخته دکتری فقه و مبانی حقوق اسلامی دانشگاه فردوسی مشهد
3 استاد سطوح عالی حوزه علمیه خراسان
4 دانش آموخته حوزه علمیه خراسان، استادیار موسسه آموزش عالی تابران
چکیده
بخشی از آسیب‌های معاملهٔ املاک و اراضی با تکیه بر امارات ملکیت و اسناد عادی عبارت‌اند از: زمین‌‌خواری، خُردشدن اراضی کشاورزی، تهدید امنیت غذایی، ضعف در مدیریت بحران‌‌ها و بلاهای طبیعی، افزایش فساد اداری و قضایی، وقوع جرم کلاه‌برداری، رشوه، جعل و غیره. به‌منظور حل این آسیب‌ها، نظریهٔ ثبت املاک و اراضی در سامانهٔ ثبتی مطرح شده است، راجع به این نظریه دو چالش «مشروعیت سامانه» و «انحصاری شدن معامله املاک و اراضی در سامانه» وجود دارد. در این جستار با روش توصیفی و ‌تحلیلی، این باور تقویت شده که بر پایه قواعد و مبانی فقهی، سامانهٔ ثبتی مزبور، مشروع است و در فرض گردآمدن‌ سه شرط: وجود سامانه‌‌ای که  به مالکیت علم‌‌آور باشد، ‌اتهامی‌بودن بازار و ‌اخلال معیشت مردم در فرض رجوع به امارات، معاملات املاک و اراضی به استناد امارات ملکیت، باطل است و به‌منظور شناسایی دقیق مالکان، خریدار و فروشنده بایستی صرفاً به سامانهٔ ثبتی مراجعه کنند. بنابراین ضروری است معاملهٔ املاک و اراضی طبق سامانهٔ ثبتی، تبدیل به قانون شود و در مقام تعارض،این سامانه بر تمامی امارات ملکیت مقدم شود.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

اصفهانى، محمدحسین. نهایة الدرایة فی شرح الکفایة. قم: سید الشهداء. چاپ‌اول، 1374ق.
انصاری، مرتضی‌بن‌محمدامین. المکاسب. قم: دار الذخائر. چاپ‌اول، 1411ق.
بجنوردى، حسن. القواعد الفقهیة. قم: الهادی. چاپ‌اول، 1419ق.
بروجردی، حسین. نهایة الأصول. تهران: تفکر. چاپ‌اول، 1415ق.
جوادی آملی، عبدالله. تقریرات درس خارج فقه. 16/11/90. http: //eshia. ir/
حر عاملى،محمدبن‌حسن. وسائل الشیعة. قم: آل‌البیت(ع). چاپ‌اول، 1409ق.
خمینی، روح‌الله. انوار الهدایة. تهران: مؤسسۀ تنظیم و نشر آثار امام خمینی(ره). چاپ‌اول، 1415ق.
خمینی، روح‌الله. تهذیب الأصول. تهران: مؤسسۀ تنظیم و نشر آثار امام خمینی(ره). چاپ‌اول، 1423ق.
خمینی، روح‌الله. کتاب البیع. تهران: مؤسسۀ تنظیم و نشر آثار امام خمینی(ره). چاپ‌اول، 1421ق.
خوانسارى، احمد. جامع المدارک فی شرح مختصر النافع. قم: اسماعیلیان. چاپ‌دوم، 1405ق.
خویی، ابوالقاسم. مصباح الأصول. قم: داوری. چاپ‌اول، 1422ق.
خویی، ابوالقاسم. التنقیح فی شرح العروة الوثقى. قم: تحت اشراف جناب آقای لطفی. چاپ‌اول، 1418‍ق.
صدر، محمدباقر. دروس فی علم الأصول. قم: دار الهدى. چاپ‌اول، 1422ق.
طباطبایی، محمدکاظم. تکملة العروة الوثقى. قم: کتاب‌فروشى داورى. چاپ‌اول، 1414ق.
فاضل لنکرانی، محمد. القواعد الفقهیة. قم: مهر. چاپ‌اول، 1416ق.
محقق داماد، مصطفی. قواعد فقه: بخش مدنی. تهران: مرکز نشر علوم اسلامی. چاپ‌چهل‌وهفتم، 1395.
معاونت راهبردی قوۀ قضائیه. مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوۀ قضائیه، 1396.
مکارم شیرازى، ناصر. انوار الأصول. قم: مدرسۀ امام علی‌بن‌ابی‌طالب. چاپ‌دوم، 1428ق.
ملک افضلی اردکانی، محسن. قاعدۀ حفظ نظام. تهران: سازمان انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و اندیشۀ اسلامی. چاپ‌اول، 1397.
نائینى، محمدحسین. فوائد الأصول. قم: مؤسسة النشر الإسلامی. چاپ‌اول، 1376.
 
ارسال نظر در مورد این مقاله
نام را وارد کنید.
نشانی پست الکترونیکی را به درستی وارد کنید.
وابستگی سازمانی را به درستی وارد کنید.
توضیحات را وارد کنید (حداقل 50 حرف)
CAPTCHA Image
شناسه امنیتی را به درستی وارد کنید.

  • تاریخ دریافت 18 اسفند 1400
  • تاریخ بازنگری 21 خرداد 1401
  • تاریخ پذیرش 21 خرداد 1401